Promujemy.ORG

Od zamierzchłych czasów Tai Chi uznawane jest za jeden z najbardziej efektywnych sposobów poprawienia zdrowia. Aczkolwiek tego “skarbu” nie ujawniano ogółowi społeczności chińskiej aż do pierwszych dekad XX wieku. Od tej pory Tai Chi Chuan zostało sze­roko uznane jako jedno z najważniejszych ćwiczeń zdrowotnych wśród różnych stylów Qigong. W niniejszym artykule porównamy Tai Chi z różnymi formami bojowego Qigong, aby wskazać na jego skuteczność w poprawianiu zdrowia i zapobieganiu rozlicznym chorobom.

Musimy przede wszystkim zrozumieć, że Tai Chi Chuan jest ćwiczeniem Qigong, chociaż początkowo opracowano go dla celów bojowych (bojowy Qigong). Po drugie, Tai Chi powstało w oparciu o teorię Yin i Yang, najbardziej naturalnych koncepcji w świecie Dao, „ścieżki natury”. Z tego powodu równowaga między Yin i Yang stała się najistotniejszym celem praktyki. Dzięki temu możliwe staje się również do osiągnięcia zdrowie ciała, które zależy od równowagi Yin i Yang. Po trzecie, Tai Chi Chuan powstało w daoistycznym klasztorze, gdzie ostatecznym celem treningu było duchowe oświecenie. Z uwagi na to zastanawiano się wciąż nad sensem życia, dbano o harmonię dookoła, zarówno zewnętrzną jak i wewnętrzną. Mając to na uwadze Tai Chi oznacza spokoj­ny, wyciszony umysł i zdrowe, zrelaksowane ciało. Te elementy mają zasadnicze znaczenie dla zdrowia mentalnego i fizycznego.

Ponieważ Tai Chi Chuan jest praktyką Qigong, rozwijało się zgodnie z warunkami kultywacji natury i metodami szkoleniowymi Qigong - znanymi pod nazwą Pięć Regulacji - Wu Tiao:

Regulacja Ciała Tiao Shen
Regulacja Oddechu Tiao Xi
Regulacja umysłu Tiao Xi
Regulacja Qi Tiao Qi
Regulacja ducha Tiao Shen

Rozwińmy teraz w jaki sposób ta strategia treningowa może być pomocna dla ludzkiego zdrowia:

Regulacja Ciała (Tiao Shen) - Tai Chi, na początku, podczas nauki poprawnego wykonywania poszczególnych technik, kładzie się nacisk na odprężenie ciała. Aby osiągnąć głęboki poziom odprężenia należy wyciszyć umysł. Co więcej, nieodzowne jest poczucie równowagi w ciele i odnalezienie oraz zachowanie fizycz­nego i mentalnego środka. Chcąc osiągnąć ten cel konieczne stają się ćwiczenia wzmacniające nogi i tułów. Kluczem do zachowania duchowego centrum jest przede wszystkim stabilizacja ośrodka fizycznego i ośrodka mentalnego.

Gdy odprężenie zostanie już osiągnięte, stanowi to zasadniczy wymóg utrzymania zdrowia. Jeżeli jesteś w stanie głęboko rozluźnić ciało, krew i Qi będą mogły krążyć gładko. Dzięki temu wymiana komórek ciała przebiegać będzie bez zakłóceń. Zachowanie wymiany komórek w ciele to klucz do zdrowia i długowieczności.

Regulacja Oddechu (Tiao Xi). Gdy potrafisz już zrelaksować się fizycznie winieneś skierować uwagę na oddychanie i zrozumieć w jaki sposób ciało absorbuje tlen a wydala dwutlenek węgla. Każda komórka ciała potrzebuje tlenu. Płynne i obfite wchłanianie tlenu w głąb ciała stanowi czynnik o zasadniczym znaczeniu dla procesu tworzenia nowych komórek. Prócz tego głębokie oddychanie przyspiesza wydalanie obumarłych komórek ciała podczas wyde­chu (dwutlenek węgla). Węgiel usuwany w trakcie wydechu pochodzi z dwojakiego rodzaju źródeł: pierwszym z nich jest biochemiczne spalanie posiłku, którego podstawowymi składnikami są węgiel, azot, wodór i tlen. Drugim źródłem jest przebiegający w ciele proces obumierania i zastępowania nieżywych komórek nowymi. Każda komórka naszego ciała ma swój czas życia (np. komórki skóry żyją 28 dni). To zadziwiające, ale każdego dnia umiera trylion komórek naszego ciała. Kiedy ginie komórka, ciało musi usunąć ją i jej podstawowy składnik, cząsteczki węgla. Każdy wydech stanowi ułomek tego przez cały czas zachodzącego procesu.

Chcąc zwiększyć wydajność naszych płuc i spowolnić oddychanie niezbędne staje się ćwiczenie Qigong lub Tai Chi z naciskiem kładzionym na kwestię oddychania. Nie jest istotne czy używasz normalnego czy odwrotnego oddychania brzusznego, cho­dzi o to, by maksymalnie zagospodarować pojemność płuc bez ich napinania. Zwróćmy uwagę, że oddychając pełnymi płucami czujemy ucisk tuż pod mostkiem i naj­prawdopodobniej na plecach oraz w okolicach brzucha. Chodzi o to ażeby pozbyć się tego odczucia ucisku, równocześnie wykorzystując pojemność płuc w stopniu możliwie maksymalnym. Dobrym sposobem ćwiczenia oddechu jest wypełnianie płuc powietrzem od dołu do góry, a opróżnianie od góry do dołu. Pamiętając przy tym o głębokim rozluźnieniu i o tym aby oddech wpływał i wypływał gładko, miękko i swobodnie.

W dodatku, takie oddychanie pomaga w przygotowaniach do następnego etapu jakim jest regulacja umysłu. Oddech stanowi połączenie pomiędzy światem zewnętrznym a wewnętrznym. Wykorzystując go można wejść na głębszy poziom świadomości swego istnienia. Prędkość, głębia i jakość twojego oddechu mają bezpośredni wpływ na twoje Tai Chi, stany umysłowe i emocjonalne oraz ciało fizyczne i ciało energetyczne. Zatem w praktyce TaiChi Chuan trzeba nauczyć się oddychać głęboko i w sposób niezakłócony.

Regulacja umysłu (Tiao Xi). Umysł jest generałem, który prowadzi bitwę z chorobami. Jeśli ośrodek rozkazodawczy jest pogrążony w chaosie, a generał skonsternowany bój naturalnie zostanie przegrana. Pamiętajmy, że w chińskiej kulturze umysł jest rozpatrywany pod kątem dwóch jego aspektów. Pierwszym z nich jest Yi, tzw. umysł mądry. Jest on odpowiedzialny za inteligencję i wyższe funkcje men­talne, lecz pod pewnym względem jest jałowy. Drugi aspekt umysłu nosi nazwę Xin, inaczej umysł emocjonalny. Umysł ten obejmuje wszelkiego rodzaju stany emocjonalne i namiętności. Stanowi źródło pragnień i agresji. W nim mają swój początek działania i zamiary przejawiające się w świecie fizycznym. Jest on przy tym egoistyczny i lękliwy, i jeśli nie zostanie prawidłowo wyregulowany przy pomocy umysłu mądrego, doprowadzi do destrukcji lub nawet samozagłady. Regulacja umysłu oznacza naukę wyciszania umysłu emocjonalnego i pogłębiania umysłu mądrego. Ten proces wymaga stałego przezwyciężania samego siebie i wnikliwych rozważań nad istotą swego życia. Celem regulacji umysłu jest wprowadzenie się w stan głębokiego spokoju i harmonii. Gdy już znajdziemy się w takim stanie można użyć umysłu do prowadzenia Qi i rozprowadzania jej w całym ciele. Dzięki takiemu treningowi budujemy głęboką więź pomiędzy ciałem, umysłem i Qi.

Regulacja Qi (Tiao Qi). Jak już wcześniej wspomniano, mając spokojny umysł, zrelaksowane ciało i prawidłowy oddech można poprowadzić Qi do dowolnego miej­sca w swym ciele. Dla praktyka sztuk walki pierwszym krokiem jest skierowanie Qi do kończyn w celu doenergetyzowania mięśni do w celach obronnych. W rezultacie tego dochodzi do wytworzenia ogromnej mocy wewnętrznej zwanej Jin.

Osoba, która trenuje jedynie dla zdrowia może wykorzystać umysł do krążenia Qi w ciele ścieżkami Małego Krążenia (Xiao Zhou Tian) i Wielkiego Krążenia (Da Zhou Tian).

Regulacja ducha (Tiao Shen). Końcowym stadium praktyki Tai Chi jest regulacja ducha i wzmocnienie duchowego środka. W treningu tym wykorzystuje się umysł do prowadzenia Qi Naczyniem Wznoszącym (Chong Mai)(tj. wzdłuż kręgosłupa) w kierunku mózgu, naenergetyzowanie go i otwarcie tzw. “trzeciego oka” czyli oświecenie. Ponieważ jest to temat niezwykle głęboki, interesujący jedynie najbardziej zaawansowanych praktyków Tai Chi nie będziemy go omawiać w bieżącym artykule.

Powyższe rozważania pozwalają uświadomić sobie dlaczego Tai Chi Chuan może przynieść pożytek w postaci zdrowego ciała, zarówno mentalnie (Yin) jak i fizycznie (Yang).